خوئین میراث کهن - گويش خويينی

خوئین

روستای خوئین

استانداری زنجان

تصاویر خوئین

تاریخ خوئین

مکان های گردشگری ایران

مناطق گردشگری زنجان

مناطق دیدنی زنجان

توریستی زنجان

خسایت رسمی روستای خوئین

خویین

هیئت خویینی های مقیم قم

فیلم های بسیار قدیمی خوئین

تاریخچه خوئین

آخرین مطالب سایت : 
سه شنبه، 30 آبان ماه، 1396
منوی اصلی
لینکهای سریع
بخشهای دیگر
بخش خبری
امکانات سایت

آمار کاربران


موضوعات سایت


پیغام کوتاه سایت



فقط کاربران عضو سايت ميتوانند پيغام کوتاه ارسال نمايند لطفا وارد سيستم شويد يا عضو شويد.




آخرین نظرات کاربران
ميهمان :

با سلام و احترام

اینجانب پژوهشگر زبانها و گویش های ایرانی هستم. در رابطه با پژوهشی درباره زبان خویینی احتیاج به کمک شما عزیان دارم.

faranak.jamaleddin@gmail.com ایمیل

Faranakjam@ آیدی تلگرام



ميهمان :

سلام. لطفا نام ایشان و نیز نام آیه الله حاج شیخ احمد رضوانی زنجانی را به قسمت شاگردان شیخ عبد الکریم اضافه بفرمایید. عبد الحسین جواهر کلام در کتاب تربت پاکان قم مرحوم شیخ احمد را در شمار شاگردان  شیخ عبد الکریم شمرده و عکسش را هم آورده و نوشته که باجناق حاج شیخ علی آل اسحاق بوده. وی متوفای 1378 و مدفون شیخان قم است.



ميهمان :

سلام. شیخ موسی عباسی زنجانی در کتابش الفهرست لمشاهیر علماء زنجان نوشته که اسحاق بن ملا ابراهیم متولد 1285 و متوفای 1313 قمری و شاگرد آخوند خراسانی بود.                                                                                   ضمنا مرحوم آیه الله محمد آل اسحاق  دست کم  ده عنوان  کتاب چاپ شده دارد :   اسلام و روان شناسی 2 جلد- عرفان حج - زمینه قانون اساسی - عرفان نماز - طبیب همراه - بعد مطلق جهان - مبارزه عقل و جهل - روان شناسی خانواده - مکتب شهادت - کتاب سرخ شهادت( یادنامه فرزند شهیدش ابو الحسن)    .        مطلبتان هم عالی بود.  بهره  بردم.ممنون



ميهمان :

باتشکراز مدیران سایت خوئین میراث کهن

پس از مطالعه کتاب خوئین خونین متوجه شدم که چگونه قصبه باستانی خوئین باجمعیت فراوان وآباد به ویرانه تبدیل گردید.

خداوند تمام کسانی که برای حفظ استقلال وهویت خوئین زحمت کشیده رااجرعطانماید.




نظرات صفحات جداگانه
ميهمان :
دروت کاگە ئیشتنیچم گورانیم، اژ منطقە گوران زوان ایمەیچ نزیکە و زوان شمە. آوائی ایمەیچ تەنیا جور خوئینە مەنیە و زوانش خەریکە اژ بین بروە. ای زوانانە از لق زوانان مادتبار محسوب مون و وا زوانان کردی یک رتشان هە. درود برادر من هم گوران از منطقە گوران در استان کرمانشاە زبان ماهم بە زبان شما نزدیکە و میفهمم چی میگید. روستای ما نیز مثل خوئین تنها ماندە و زبانش دارە از بین میرە. این زبانها از شاخە زبانهای مادتبار محسوب میشن و با زبانهای کُردی ریشە مشترک دارند.

ميهمان :

اسم محلی این زبان خوئین دیلی هستش پس بهتره رگ فارسیت باد نکنه !!! دخلی به مطلب نداشت .


admin :

با سلام خدمت شما

از این که از سایت بازدید نموده و نظر داده اید کمال تشکر را داریم

ان شاء الله که بتوانیم زمینه های بهتری را برای شما عزیزان فراهم آوریم

پیروز باشید



مشترک شوید

لطفاً ایمیل خود را وارد نمایید:

با ثبت ایمیل خود مطالب جدید سایت را در ایمیل خود دریافت کنید
هنگامی که ایمیل خود را ثبت کردید به ایمیلتان رفته و بر روی لینک فعال سازی که برایتان ارسال شده کلیک کنید

اوقات شرعی

نظرسنجی
میزان محتوای سایت را چگونه ارزیابی میکنید؟

بسیار عالی میباشد
خوب میباشد
باید بیشتر کار شود
ضعیف میباشد



نتایج
نظرسنجی ها

تعداد آراء: 127
نظرات : 4

گويش خويينی

تاریخ: يكشنبه، 21 مهر ماه، 1392

برای مشاهده این مطلب به ادامه مطلب مراجعه کنید

گويش خويينی

روستاي خويين، در دره­اي سرسبز در شهرستان ايجرود و 60 کيلومتري جاده­ي زنجان- بيجار واقع شده است. شرايط آب و هوايي اين روستا، کوهستاني و سرد است و زمستان­هايي برفي و سرد و تابستان­هايي معتدل و خشک دارد. اين روستا از ضلع شمال به روستاهاي سعيد آباد و قزلجه، از غرب به روستاي ملاپيري ، از جنوب به سفيد كمر­­ و حلب، و از شرق به گرنه و اركويين محدود مي‌شود و ارتفاع آن از سطح دريا حدود 1760متر است.

اين روستا به علت قرار گرفتن در مسير کاروانسراها، از گذشته­هاي دور تا به امروز مورد توجه بوده است. بهره‌مندي از آب و هواي مناسب ، خاک حاصل‌خيز، مقوي و همچنين وجود آب مشروب ( چشمه ضلع شمال غربي روستا) موجب شده است تا اين دره، ( خويين ) در طي هزاران سال همواره پذيراي اقوام انساني باشد.وجود آثار تاريخي و فرهنگي متعدد و مشخص در روستا به طور حتم حاکي از پيشينه­ تاريخي آن است.

وضعيت کنوني گويش‌وران : کار و پيشه اهالي روستا کشاورزي، دامداري، باغداري، پرورش زنبور عسل و مرغداري است. ليکن از اين هزار نفري که روزگاري ساکن  خويين بودند، فقط 100 نفر (20 خانوار)به صورت دايمي در آن زندگي مي­کنند. ظرف چند ده سال اخير، عده­ قابل توجهي از اهالي به اقصي نقاط ايران خصوصا زنجان و قزوين و تهران مهاجرت کرده­اند. اکثر مردان سکنه اين روستا در تهران، به کسب مشغول و قسمت عمده نانوا مي­باشند. دين آن­ها اسلام و مذهبشان شيعه است.

 

از قدمت و پيشينه تاريخي گويش خوييني اطلاعاتي در دست نيست ليکناز قدمت شاخه­ بالاتر آن يعني زبان آذري، بايد متذکر شد که زبان پيشين آذربايجان است. اين زبان که در مناطق مختلف آذربايجان گويش­ها و گونه­هاي مختلف داشته، از بعد از اسلام تا حدود قرن 11 ق/ 17 م، پيش از گسترش زبان کنوني ترکي در آذربايجان رايج بوده و هنوز نيز بقايايي از آن در برخي از روستاها متداول است. بيشتر دانشمندان ايران­شناس در بازگويي ريشه تاريخي زبان ديرين مردم آذربايجان باور دارند که زبان باستاني آذري بازمانده و دگرگون شده­ي زبان مادهاست. در اثر هجوم ترک­هاي آسياي مرکزي به آذربايجان و ديگر عوامل در فاصله­ سده­هاي هفتم تا دهم هجري رخ داده­ است و ادامه اين تهاجم زبان ترکي کم­کم زبان آذري را به بوته­ فراموشي سپرده، خود جاي آن را گرفته است.

گويش خوييني، از جمله گويش­هاي زير شاخه­ آذري است و گويش آذري خود، از گويش­هاي شمال غربي ايراني است. از نمونه­هاي مشابه آن تاتي است. از نمونه­هاي ديگر زيرشاخه­ آذري مي­توان به نمونه­هاي هرزندي، شالي و کجلي، تاکستاني، رودباري و الموتي اشاره کرد.

زبان­هاي ايراني يکي از شاخه­هاي زبان­هاي هند­ و ­ايراني از خانواده­ي بزرگ هند و اروپايي است. نام هند­ و­اروپايي به گروهي از زبان­هاي هم ريشه اطلاق مي­شود که امروزه از هندوستان تا آمريکا گسترده است و در استراليا و قسمتي از آفريقا نيز رواج دارد، و از حيث وسعت و کثرت آثار و اهميت تاريخي مهم­ترين گروه زبان­هاي عالم به شمار مي­رود. اين زبان­ها که غالبا شاخه­ها و شعبه­هاي مختلف دارند، هريک جداگانه تطور يافته و به تدريج از يکديگر دورتر شده اند. اما گمان مي­رود که اصل و ريشه­ همه­ آن­ها زبان واحدي بوده است. زبان هند­و ايراني که گاه زبان آريايي نيز ناميده مي­شود، زباني است که ميان نياکان ايرانيان و هنديان قديم مشترک بوده، چنان­که از نامش پيداست دو شاخه­ اصلي دارد: زبان­هاي هندي و زبان­هاي ايراني. زبان­هاي ايراني در سرزمين وسيعي رايج بوده و در برخي از مناطق هنوز هم در قسمت عمده­اي شايع است. زبان­هاي ايراني از نظر تاريخي و بر حسب مراحل تحول آن­ها به سه دسته تقسيم مي­شوند:

1- زبان­هاي ايراني باستان

2- زبان­هاي ايراني ميانه

3- زبان­هاي ايراني نو

زبان­هاي ايراني باستان و ميانه، امروز ديگر رايج نيستند و آن­ها را به موجب مدارکي که آز آن­ها به جا مانده­است مي­شناسيم. زبان­هاي ايراني نو را به شيوه­ سنتي، به دو گروه اصلي غربي و شرقي تقسيم مي­کنند که هريک از اين دو گروه نيز به نوبه­ خود زير گروه­هاي شمالي و جنوبي دارند. زبان­هاي دسته غربي کثرت و تنوع بيش­تري دارند. مبناي اصلي اين تقسيم­بندي­ها نو­آوري­ها و ابقاي مواردي است که پيش­تر در دو زبان شناخته شده­ ايراني باستان، يعني فارسي باستان(جنوب غربي) و اوستايي(غيرِ جنوب غربي)، و نيز در زبان­هاي ايراني ميانه،­­ يعني فارسي­ميانه(جنوب غربي)، پارتي(شمال غربي)،سغدي، سکايي، خوارزمي و بلخي(شرقي) بازتاب داشته­اند. دربخش غربي و شمال غربي فلات ايران، در کردستان وآذربايجان و در سواحل درياي خزر تعداد زيادي از گويش­هاي ايراني شمال غربي باقي مانده­ است. علي­رغم اين­که از قرون گذشته (در آذربايجان ايران) زبان ترکي جاي اين گويش­ها را گرفته و در بعضي مناطق ديگر فارسي جايگزين آن­ها شده و بدين ترتيب منطقه­ رواج آن­ها به تدريج محدود شده، هنوز در زمان ما تعداد قابل توجهي از زبان­ها و گويش­هاي اين منطقه دنباله شاخه­ شمال غربي است.

گويش خوييني، از جمله گويش­هاي جنوب غربي زير شاخه­ آذري است که خود با زيرشاخه­هاي تاتي، تالشي، گيلکي، مازندراني، سمناني و چند گويشي که در اطراف سمنان رواج دارند، (سرخه­اي، لاسگردي، افتري، سنگسري، و بيابانکي) شاخه گويش­هاي حاشيه­ درياي خزر و گويش شمال غرب ايران را مي­سازند و گويش مذکور که زماني در ناحيه­ خويين درجنوب غربي زنجان رايج بوده­است، اکنون  به دلايلي از جمله گويش‌هاي در خطر شمرده مي­شود. متاسفانه درباره­ گويش مذکور، تحقيقات زيادي صورت نگرفته و نمونه­ها و مواد گويشي آن نيز در دسترس نيس، جز فهرستي نه چندان کافي از برخي واژگان آن که توسط منوچهر ستوده در مقاله­اي با عنوان «خوييني يکي از لهجه­هاي آذري»ارايه شده است. ليکن از آن­جايي که گويش تاکستاني، از گويش­هاي جنوبي شاخه­ آذري ،از گويش­هاي نزديک به لحاظ زباني و مربوط به گويش خوييني است، لذا شايد بتوان به توصيفي بسيار کلي از اين گويش پرداخت. تعداد گويشوران اين گويش نيز نامشخص است.

ب)توصيف زباني

1-آواشناسي:همخوان­هاي اين گويش همان همخوان­هاي زبان فارسي است.ليکن واژه­هاي آن دقيقا مشخص نيست.

2-  صرف و نحو:اکثر گويش­هاي آذري حداقل يک حالت غيرفاعلي (مفرد) دارند و در برخي از گويش­ها، گاهي دو يا حتي سه حالت غير فاعلي (مفرد مذکر، مفرد مونث، جمع) نيز به چشم مي­خورد. حالت­ غير فاعلي نقش­هاي زير را ايفا مي­کند:

*مضاف­اليه، که در همه­ گويش­هاي آذري که نمونه­هاي آن در دست است، پيش از مضاف قرار مي­گيرد. لذا با احتياط مي­توان نتيجه گرفت که احتمالا در گويش خوييني نيز چنين باشد.

*مفعول صريح

*متمم برخي از حروف اضافه­ پسايند

*عامل

متاسفانه از موارد ديگر مثل انواع ضماير در اين گويش، صرف فعل، زمان، نمود و ترتيب کلام هيچ اطلاعاتي در دست نيست.

برخي واژگان پايه از گويش مذکور شامل موارد زير است:

 

اعداد:

Ulle=يک                                                                

dev=دو                                                                  

se=سه                                                                     

uvorč=چهار                                                                    

penĵ=پنج                                                               

šiš=شش                                                                   

haft=هفت                                                                

hašt=هشت                                                                

nah=نه                                                                   

deh=ده                                                               

اعضاي بدن:

abr=ابرو                                                                

tavil=پيشاني                                                            

onahš=شانه                                                             

 dim=صورت                                                             

gelek=چشم                                                             

guš=گوش                                                               

dan=دهان                                                              

das=دست                                                               

zuvun=زبان                                                           

mu=مو                                                                 

=geryقفا

=simyaسبيل

angela=بازو

=zonekزانو

=kellaسر

=dandonدندان

چند واژه پايه:

dar=درخت                                                                   

xok=خاک                                                              

otaš=آتش                                                             

karg=مرغ                                                             

qorusk=خروس                                                      

šet=شير                                                               

odoni=آبادي                                                          

varg=گرگ                                                           

valg=برگ                                                            

bun=باد                                                                

voron=باران                                                           

bero=برادر                                                            

xo=خواهر                                                              

zeyla=پسر                                                           

deltek=دختر                                                         

anekž=زن                                                            

merd=مرد                                                             

چند فعل:

kǎreste=کاشته

xoǎy=خوردن

=še-eرفته

=omeآمده

=vindeديده

=gabkǎyگپ زدن

guš aršy=گوش کردن

=argǎteخريده

=odeyفروختن

=xoandeخوانده

=enteنوشيده

=anšteنشسته

=ararneکرده،انجام داده

=keĵerekخنديد

ǎmotare=يادداده

چند جمله:

=ro baزودباش

=marzمگذار

keyfi seyne=حالت چطوره؟

nozi=خوب است.

=xotteخوابيد.

=votiبلند شد.

 

منبع : موزه مجازی میراث معنوی ایران

 

(دسته : مقالات خویین) (بازدید : 2953)
37 امتیاز از 39 رای 0 نظر برای این مطلب ارسال شدهبازگشت «

اشتراک گذاري مطلب

انتخاب ها

  ارسال به دوستان

  گزارش این پست به مدیر سایت


کاربرانی که به این خبر امتیاز داده اند.(آبی رأی منفی و سبز رأی مثبت):


مرتبط باموضوع :

سند پیشنهادی چشم انداز روستای خوئین در افق 1404

[ جمعه، 2 بهمن ماه، 1394 ] 2657 بار از این مطلب بازدید شده

کتاب خوئینی خونین اثر رُکن الدین همایونفرخ

[ شنبه، 16 بهمن ماه، 1395 ] 664 بار از این مطلب بازدید شده

شرح حال مختصر حضرت آﯾت الله حاج سید میرهادی محمدی خویینی

[ چهارشنبه، 5 فروردين ماه، 1394 ] 2573 بار از این مطلب بازدید شده

زندگینامه و وصف مرحوم حضرت آیت الله حاج شیخ رحیم آل اسحاق

[ يكشنبه، 9 آبان ماه، 1395 ] 3674 بار از این مطلب بازدید شده

داستان کشته شدن شیخ محمد علی آل اسحاق

[ دوشنبه، 19 فروردين ماه، 1392 ] 6192 بار از این مطلب بازدید شده


نام: میهمان
-----------------------------------------------------------
در مورخه : دوشنبه، 22 مهر ماه، 1392 (IP آدرس : _._._._)

باتشکر بسیار جالب ومفیدبود


ارسال جوابیه

نام: شاهین
-----------------------------------------------------------
در مورخه : چهارشنبه، 5 فروردين ماه، 1394 (IP آدرس : _._._._)

خیلی عالیه ولی بازم تلاش کنید 

 


ارسال جوابیه

 
لطفا با اعلام نظرات خود ، ما را در پیشبرد سایت یاری نمایید

فرم ارسال نظرات

نام شما: [ کاربر جدید ]

نام (ضروری): 
نظر:
کد امنیتی
کد امنیتی

  [ بازگشت ]

ارتباط
شماره تماس 1 : 09354443199
(تماس در مواقع ضروری)
ایمیل : haji4762@yahoo.com
علی اکبر آل اسحاق
درباره ما
سایت خویین میراث کهن در بهمن سال 90 پا به عرصه اینترنت نهاد و با ایجاد امکاناتی بستر گسترش فرهنگ و تمدن روستای خویین را ایجاد کرد . حضور پر رنگ شما عزیزان در سایت باعـث شد تا تـغیـیرات عمده ای در سایت ایجاد شود تا همه بتوانند به راحتی هر گونه تصویر یا فیلم و یا مقاله که از روستای زیبای خویین در دست دارند برای همگان به اشتراک بگذارند. *به امید حضور پرشور شما عزیزان و آبادانی هر چه بیشتر روستای خویین*
پشتیبانی

LiveZilla Live Help